استفاده از مدل های ذهنی برای رسیدن به تجربه کاربری (UX) بهتر
حمید رضا خداوردی

استفاده از مدل های ذهنی برای رسیدن به تجربه کاربری (UX) بهتر

مدل ذهنی همان تصویری است که کاربران فضای دیجیتال از نحوه‌ی استفاده از وب‌سایت، تلفن‌های هوشمند و سایر محصولات دیجیتالی در ذهن خود ایجاد می‌کنند. مدل‌های ذهنی در ذهن کاربر ساخته می‌شوند. به عنوان مثال، کاربران از همان تجربه‌ای که هنگام مراجعه به یک اپلیکیشن مربوط به پیش‌بینی آب‌و‌هوا بدست آورده‌اند در یک اپلیکیشن مربوط به هواشناسی استفاده می‌کنند. برای طراحان تجربه کاربری دانستن این که کاربران از مدل‌های ذهنی خود استفاده می‌کنند، بسیار ارزشمند است. شناخت مدل‌های ذهنی کاربران به طراحان UX کمک می‌کند تا در مورد برنامه‌ریزی پروژه خود، انتظارات کاربران را از سیستم خود درک کنند.

تجربه کاربری

اگر به مدل‌های ذهنی موجود در میان کاربران پایبند نباشید، میان ایده کاربر در مورد نحوه کارکرد یک محصول یا خدمت و نوع عملکرد آن تطابقی وجود نخواهد داشت. این عدم تطابق می‌تواند انواع و اقسام مشکلات را برای سازمان ایجاد کند زیرا چنین مشکلاتی منجر به شکل‌گیری ناامیدی در میان کاربران می‌گردد و اغلب کاربران اپلیکیشن یا وب‌سایت شما را رها می‌کنند و در‌مورد استفاده مجدد از آن‌ها دوباره تصمیم می‌گیرند. اگرچه مدل‌های ذهنی افراد اغلب متفاوت است، اما وقتی حرف از تجارب کاربر برای رابط‌های کاربری آشنا مانند وب‌سایت‌ها می‎‌شود، اکثریت کاربران مدل‌های مشابه ذهنی خود را برای تجارب مشترک ایجاد می‌کنند. به عنوان مثال، اگر شخصی برای خرید محصولی به وب‌سایت جدیدی مراجعه کند، بر‌اساس تجربیات گذشته خود در خرید آنلاین، یک الگوی ذهنی درست از چگونگی تجربه بررسی در سایت جدید را خواهد داشت. اگر دنباله‌ی بررسی جدید با مدل‌ ذهنی کاربران مطابقت داشته باشد، آن‌وقت کاربر به راحتی با کمک مدل ذهنی خود به بررسی گزینه‌های موجود می‌پردازد و از تجربه خود احساس رضایت می‌کند.

علاوه بر خرید آنلاین، می‌توانیم فرض کنیم که بسیاری از کاربران، قراردادهای تجربه کاربری مشخصی را کاملا درک می‌کنند، مانند:

  • پیوندهایی که زیر‌‌آنها خط کشیده می‌شود و یا با رنگی متفاوت نوشته می‌شوند.
  • کادرهای جستجویی که در گوشه سمت راست بالای ‌سایت ظاهر می‌شوند.
  • لوگوهایی که در گوشه سمت چپ بخش بالای سایت ظاهر می‌شوند.

تجربه کاربری

طراحان تجربه‌کاربری (UX) نباید تصور کنند که مدل ذهنی آن‌ها همان مدل‌های ذهنی کاربران است. باید به یاد داشته باشند که مدل‌های ذهنی فرد، ذهنی و متفاوت است. کاربران به چیزهای مختلف فکر می‌کنند، قدرت تصویرسازی متفاوتی دارند و در مورد ابزارهای دیجیتالی که از آن‌ها استفاده می‌کنند، الزامات مختلفی نیز دارند. این بدان معناست که برخی از کاربران ممکن است موارد خاصی را که برای دیگران شهودی به نظر می‌رسد را درک نکنند. طراحان از نحوه کار یک سیستم دیجیتال مطلع هستند. این مطلع بودن می‌تواند باعث شود که الگوهای متقابل جدید از نظر آن‌ها بیشتر از آنچه که برای کاربران عادی مشهود باشد، آشکار به نظر برسد.

این بدان معنی نیست که طراحان تجربه کاربری باید از راه‌حل های ابتکاری طراحی تجربه کاربری کاملا اجتناب کنند. مدل‌های ذهنی ما می‌تواند تکامل و گسترش یابند. با این حال، تغییر مدل‌های ذهنی ما کاری بسیار سخت است. بنابراین، وقتی کاربر با محصولی روبرو می‌شود که به مدل‌های ذهنی خود متفاوت است، ممکن است در مقابل آن مقاومت نشان دهد، نا‌امید شده و حتی منصرف شود. در‌نتیجه، راه‌حل‌های جدید تجربه کاربری باید کم مصرف معرفی شوند. بیشتر اوقات، طراحان تجربه کاربری باید مطابق با مدل‌های ذهنی کاربران به طراحی بپردازند تا اطمینان حاصل کنند که انتظارات آن‌ها برآورده می‌شود و تجارت آن‌ها نیز با آخرین طراحی شما تا حد ممکن هم‌خوانی داشته باشد. به همین دلیل درک مدل‌های ذهنی موجود کاربران هنگام طراحی یک رابط کاربری جدید ضروری است.

تجربه کاربری

بیشتر مواقع طراحان متوجه می‌شوند که بهترین کار این است که رابط کاربری (UI) خود را با مدل ذهنی کاربران منطبق کنند. با این حال، ممکن است مواردی پیش بیاید که طراحان ناچار شوند مدل‌های ذهنی کاربران خود را کمی تغییر دهند. وقتی صحبت از یک محصول خاص، وب‌سایت یا یک اپلیکیشن می‌شود، دستورالعمل‌های کوتاه، روان و واضح راهی برای پیشگیری تداخل میان مدل‌های ذهنی هستند، مخصوصا در مورد طراحی مدل‌های ذهنی گویا و موثر. ممکن است برای ویژگی‌های بیشتر، سعی شود جلوه‌های بصری و نسخه های نمایشی یا حتی کمیک استریپ طراحی شود. این موارد راه‌های بسیار خوبی برای تقویت یادگیری و کمک به کاربران در درک ویژگی‌ها به روشی طبیعی و مهیج از طریق احساسات آن‌ها است.

دپارتمان طراحی شرکت تکران با رعایت اصول UI/UX ارائه دهنده خدمات حوزه طراحی وب سایت و طراحی اپلیکیشن به صورت حرفه‌ای است.

021-22130288 021-26741787

برای ارتباط با ما می توانید از طریق فرم تماس در صفحه زیر اقدام نمایید.

تماس با ما